Recombinante afweercellen als wapen tegen HIV

Killer cellen van het afweersysteem kunnen met een nieuw set genen beter de strijd aangaan met HIV-geïnfecteerde cellen. Dit concluderen Amerikaanse onderzoekers in de nieuwste uitgave van de Journal of Virology. Volgens de onderzoekers kunnen de killer cellen mogelijk worden ingezet bij de behandeling van AIDS en andere virusinfecties.

De onderzoekers voerden hun experimenten zowel uit in reageerbuisjes als in proefdieren. Bij beide modellen werd duidelijk dat de genetisch veranderde killer cellen een sterke activiteit hebben om HIV-geïnfecteerde cellen te doden.

Killer cellen in eerste instantie voldoende
In een persoon met een HIV infectie, worden geïnfecteerde cellen herkent en gedood door CD8 cytotoxische T cellen (CTLs), voordat ze de kans krijgen HIV virussen te maken. In eerste instantie zijn de killer cellen voldoende om de infectie te controleren.

Maar na een bepaalde tijd kan het HIV virus het afweersysteem overmeesteren. Dit komt doordat de killer cellen niet sterk genoeg aan de geïnfecteerde cellen binden of omdat het HIV virus zo snel verandert. Zonder behandeling heeft dit uiteindelijk de dodelijke ziekte AIDS tot gevolg.

Infectie onder de duim gehouden
Een klein percentage van de HIV-geïnfecteerden krijgen geen AIDS omdat zij in staat zijn hun infectie jarenlang te onderdrukken. Dit komt doordat hun cytotoxische T cellen sterk binden aan de geïnfecteerde cellen. Hierdoor blijven hun CTLs de geïnfecteerde cellen vernietigen en wordt de infectie onder de duim gehouden.

Dr. Harris Goldstein, leider van het onderzoek, denkt dat de bijzondere eigenschappen van deze cytotoxische T cellen in de genen liggen. Het idee van het onderzoek was dan ook om de ‘bijzondere’ CTLs te identificeren en daar vervolgens de genen uit te isoleren die voor de sterke binding zorgen. Deze genen zouden daarna naar normale cytotoxische T cellen verplaatst kunnen worden om ze zo te veranderen in potentiële ‘super’ CTLs.

Perfecte match
Nadat een cel geïnfecteerd is, geeft het virus de cel instructies om viruseiwitten te gaan maken. Kleine delen van deze eiwitten, peptiden, komen op de buitenkant van de cel terecht. Hiermee geeft de cel een signaal af aan het afweersysteem dat de cel geïnfecteerd is.

De CTLs kunnen met behulp van moleculen op hun buitenkant geïnfecteerde cellen herkennen en vernietigen. Maar de CTLs kunnen de geïnfecteerde cellen alleen herkennen als hun moleculen en de peptiden van de geïnfecteerde cellen precies met elkaar matchen. Als een match plaatsvindt herkent de cytotoxische T cel de geïnfecteerde cel als lichaamsvreemd en wordt deze vervolgens aangevallen. Bij een HIV-infectie gebeurt het vaak dat dit proces uitloopt op een flop en de CTLs de geïnfecteerde cellen niet herkennen.

'Super' CTLs hebben vaker succes
Bij de ‘super’ CTLs is er veel vaker sprake van succes. Volgens de onderzoekers komt dit doordat de moleculen van deze CTLs vooral matchen met peptiden die niet veranderen of doordat ze een heel sterke binding aangaan met de geïnfecteerde HIV-cellen.

De moleculen van de CTLs bestaan uit twee delen. De onderzoekers hebben de genen die coderen voor deze twee delen uit de ‘super’ CTLs gehaald en deze met behulp van een virus in de CTLs van niet-geïnfecteerde personen geplaatst. Hierdoor veranderden deze CTLs in sterk-bindende CTLs.

Cocktail van genen
Bij het ontwikkelen van de sterk-bindende CTLs maakten de onderzoekers gebruik van genen die coderen voor 1 CTL molecuul. De onderzoekers zijn nu van plan een ‘cocktail’ te maken die genen bevatten voor meerdere CTL moleculen. Deze moleculen matchen met verschillende soorten peptiden en zijn daarom gericht tegen verschillende onderdelen van het HIV virus. Deze benadering is volgens de onderzoekers gelijk aan de behandeling die HIV- geïnfecteerde personen voorgeschreven krijgen.

Uiteindelijk willen de onderzoekers cytotoxische T cellen uit de HIV-geïnfecteerde personen isoleren en ze in CTLs veranderen die gericht zijn tegen de geïnfecteerde cellen. Hiermee hopen zij een doorbraak te behalen in het gevecht tegen HIV, in het voordeel van de patiënten.

Originele nieuwsbericht

Naar het nieuwsarchief

	0900-6655566 25 cent per minuut ma. en do. 10:00 tot 15:00 uur
	erfolijn@erfocentrum.nl