Onderzoek met proefdieren
Voor de ontwikkeling van nieuwe geneesmiddelen kunnen we (nog) niet zonder proefdieren. Op grond van de Nederlandse en Europese wetten zijn fabrikanten verplicht om de veiligheid en effectiviteit van een geneesmiddel aan te tonen in dieren voordat ze aan mensen gegeven mogen worden.
Wetgeving
In de Wet op de Dierproeven is de bescherming van proefdieren geregeld. Elke dierproef moet door de overheid eerst worden goedgekeurd (via een Dier Ethische Commissie). Wanneer toestemming wordt gevraagd voor een dierproef, wordt gekeken of er niet teveel dieren worden gebruikt en ook of er alternatieven zijn.
De naleving van de Wet op de Dierproeven wordt in Nederland gecontroleerd door de Voedsel en Waren Autoriteit (VWA).
Website van de VWA
Cosmetica
In Nederland mogen sinds 1997 geen dieren meer gebruikt worden voor het testen van cosmetica. Vanaf 1 juni 2007 geldt dit verbod in heel Europa. Er komt dan ook een handelsverbod op cosmetica die getest is in proefdieren.
REACH
De Europese stoffenregelgeving REACH heeft als gevolg dat voor 2019 van 10.000 stoffen bepaald moet worden of ze huidirritatie veroorzaken.
Maatschappelijke consequenties
Sommige mensen vinden dat het gebruik van proefdieren helemaal verboden zou moeten worden. Anderen zijn van mening dat voor het ontwikkelen van geneesmiddelen of andere therapieën (nieuwe operatie technieken) het gebruik van proefdieren wel is toegestaan.
Alternatieven tot nu toe
Voor verschillende dierproeven zijn alternatieven bedacht. Zo bestaat er de kunstrat, waarop onderzoekers 25 operatietechnieken kunnen oefenen. Zo is het mogelijk om met microchirurgische technieken bloedvaten aan elkaar te hechten en organen te transplanteren.
Ook worden steeds vaker celkweken met menselijke cellen ingezet. Een bekende toepassing is onderzoek naar de schadelijkheid van medicijnen op levercellen.
Meer informatie
Over dierproeven is op internet veel informatie te vinden. Hieronder volgt een overzicht van aanbevolen links (op alfabetische volgorde):
Nieuws over onderzoek met proefdieren
Fruitvliegen met een zenuwaandoening
13 augustus 2009
De zenuwaandoening Charcot-Marie-Tooth is bij fruitvliegen ingebouwd door Belgische onderzoekers.
lees verder...
Huidkweek: minder dierproeven, meer wetenschappelijke winst
23 juli 2009
Huid die gekweekt wordt uit menselijke huidcellen, vormt een uitstekend alternatief voor dierproeven. Ook voor het onderzoek naar huidkanker biedt het perspectieven.
lees verder...
Nog meer miljoenen naar alternatief voor dierproeven
25 oktober 2007
Het Netherlands Toxicogenomics Centre (NTC) steekt 54 miljoen euro in de zoektocht naar alternatieven voor dierproeven. TNO heeft daarvoor twee fondsen gevonden in het kader van de deelname aan het NTC.
lees verder...
Gekweekte huid vervangt proefdieren
25 juli 2007
Europese wetgeving blaast de zoektocht naar alternatieven voor proefdieren nieuw leven in. Op 1 juni 2007 trad de nieuwe stoffenregelgeving REACH in werking waardoor voor 2019 van 10.000 stoffen bepaald moet worden of ze huidirritatie veroorzaken. Tegelijkertijd verbiedt de Europese directie cosmetica vanaf 2009 daarvoor proefdieren te gebruiken. Een model met gekweekte huid blijkt nu geschikt om proefdieren te vervangen.
lees verder...
DNA-testen alternatief dierproeven
8 december 2006
Het Nederlands Toxicogenomisch Instituut en de Universiteit Maastricht gaan de chemische en farmaceutische industrie betrekken bij het vervangen van dierproeven door proeven met DNA-testen. Dat maakte de provincie Limburg vrijdag bekend.
lees verder...
Aantal dierproeven verder gedaald in 2005
29 november 2006
Het aantal dierproeven is in 2005 gedaald. In totaal werden 20.346 minder testen geregistreerd dan in 2004. Dat is een daling van 3 procent. Dat blijkt uit het jaaroverzicht 'Zo doende 2005' over dierproeven van de Voedsel en Waren Autoriteit (VWA), de instantie die toezicht houdt op de naleving van de Wet op de dierproeven.
lees verder...
Kunstratten en nepdarmen
24 augustus 2005
Emeritus hoogleraar Proefdierkunde dr. Bert van Zutphen kreeg vandaag twee internationale prijzen voor zijn bijdragen aan alternatieven voor dierproeven en aan het proefdierwelzijn.
lees verder...
Pauline Evers, Eelco Soeteman
Laatst gewijzigd op 14 november 2006
Meer over stamcellen
