Meer info...

home  |  nieuws  |  stel een vraag  |  publicaties  |  deze site  |  sitemap

Weefselkweek

Nederland loopt voorop met onderzoek naar de mogelijkheid om in een laboratorium weefsel te kweken. Wetenschappers hopen een alternatief te vinden voor donororganen. Met gekweekt weefsel van de patiënt zelf zou het probleem van afstoting zoals dat bij donororganen voorkomt tot de verleden tijd horen.

Techniek

De gekweekte blaas

Weefselkweek onderzoek richt zich in de praktijk op verschillende technieken die voor het kweken van weefsel nodig zijn. Zo hopen wetenschappers ooit ingewikkelde weefsels en organen te kunnen maken, zoals de nieren of een hart.

Stamcellen
Om te beginnen moeten de juiste cellen voor het weefsel gekweekt kunnen worden. Daarbij wordt gekeken naar stamcelonderzoek, waarbij nog niet gespecialiseerde cellen gestuurd worden om bepaalde taken uit te gaan voeren. Zoals bijvoorbeeld spiercellen, zenuwcellen of cellen die stoffen produceren, zoals insuline.

Dragermateriaal
Ook is er vaak een dragermateriaal nodig om de cellen te ondersteunen, vorm te geven aan het weefsel en de cellen van voeding te voorzien.

Doorbloeding
Tenslotte wordt er naar oplossingen gezocht om zo dik mogelijke weefsels te kweken, tot complete organen aan toe. Eén van de grotere uitdagingen daarbij is om de doorbloeding van het orgaan te regelen. Bijvoorbeeld door bloedvaten te kweken.

Verschillende cellen
Een andere uitdaging is om weefsel te maken dat uit verschillende cellen bestaat. Bijvoorbeeld organen met cellen die verschillende functies hebben, zoals de lever.

Signaalstoffen
Om verschillende cellen te kunnen maken, is het belangrijk om de signalen die cellen elkaar geven te begrijpen. Met deze signalen kan aan cellen duidelijk gemaakt worden welke taak ze in het gekweekte orgaan moeten vervullen. Het in kaart brengen van signaalstoffen is ook een belangrijk onderzoeksgebied.



Toepassing
Gekweekt weefsel is vooral veelbelovend voor patiënten die een nieuw orgaan nodig hebben en daarvoor op een wachtlijst staan. Gekweekte organen kunnen een oplossing bieden voor het orgnaantekort. Wanneer de organen van cellen van de patiënt zelf gekweekt worden zou zelfs afstoting, zoals dat bij donororganen voorkomt, niet meer optreden.

Meer veelbelovende ontwikkelingen op de korte termijn mogen verwadcht worden van gekweekt weefsel dat tijdelijk takebn vervult totdat het lichaam een orgaan of ander weefsel hersteld heeft. Bijvoorbeeld een stuk huid of een tijdelijk kunstorgaan buiten het lichaam.

Ook reparatie van beschadigd weefsel, of ondersteuning daarvan, biedt mogelijkheden voor weefselkweek.

Of er al een toepassing van gekweekt weefsel bestaat hangt af van de vraag over welk orgaan gesproken wordt. De ontwikkelingen op het gebied van huid, kraakbeen en de blaas worden in de kliniek, bij patiënten, onderzocht.

Onderzoek
Onderzoek richt zich vooral op het begrijpen de ontwikkeling van cellen tot een heel orgaan. Er is daarbij veel aandacht voor signaal stoffen die de cellen vertellen wat hun taak is.

Ook is veel onderzoek gericht op het laten overleven van cellen en het vormen van hele organen. Daarbij is er aandacht voor de juiste dragermaterialen, die de weefsels vorm moeten geven. Ook probeert men bloedvaten te laten vormen in gekweekte weefsels, zodat de cellen door het bloed gevoed kunnen worden.

Mogelijk zullen er op de weg naar volleidg gekweekte weefsels tussenoplossingen staan, zoals kunstlevers met daarin levende cellen. Ook hartkleppen en huid die gevormd zijn op de basis van donormatieraal worden onderzocht.



Wetgeving
Rondom weefselkweek speelt wetgeving op het gebied van deelname van patienten in onderzoek een rol. Wanneer stamcellen uit embryo's gebruikt worden, is de Embryowet van toepassing.



Maatschappelijke consequenties
Enerzijds biedt weefselkweek onderzoek uitzicht op een oplossing voor het orgaantekort. Anderzijds zijn er mensen die er voor willen waken dat het onderzoek niet uit de hand loopt, zoals gekweekte weefsels ter verbetering van het lichaam, terwijl daar geen medische noodzaak voor is. Tot nu toe zijn er alleen medische toepassingen van weefselkweek bekend.

Toekomst
Op dit moment komt is er veel aandacht voor de doorbloeding van weefsels. Als lukt, kunnen steeds grotere stukken weefsel worden gekweekt en mogelijk zelfs gehele organen. Dit zou een uitkomst bieden voor de patiënten die wachten op en donororgaan.

Een andere ontwikkeling is dat kunstweefsels worden worden gemaakt, die bepaalde stoffen afgeven, die het lichaam van een patiënt niet meer kan maken, bijvoorbeeld insuline bij een suikerpatiënt. Er is dan geen volledige alvleesklier nodig, maar alleen de insuline producerende cellen.

Eelco Soeteman
Laatst gewijzigd op: 18 februari 2008

 

	0900-6655566 25 cent per minuut ma. en do. 10:00 tot 15:00 uur
	erfolijn@erfocentrum.nl